{"id":6490,"date":"2012-11-23T00:27:45","date_gmt":"2012-11-22T22:27:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.unionbelge.be\/?p=6490"},"modified":"2012-11-26T19:26:32","modified_gmt":"2012-11-26T17:26:32","slug":"lechec-des-confederations-belges-americaines-het-falen-van-de-belgische-en-amerikaanse-confederaties-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/?p=6490","title":{"rendered":"L’ECHEC DES CONFEDERATIONS BELGES ET AMERICAINES – HET FALEN VAN DE BELGISCHE EN AMERIKAANSE CONFEDERATIES"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/a>
D\u00e9claration d'ind\u00e9pendance am\u00e9ricaine du 4 juillet 1776 - Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring van 4 juli 1776 -"Declaration of independence, July 4, 1776", John Trumbull<\/figcaption><\/figure>\n

L\u2019ECHEC DES CONFEDERATIONS BELGES ET AMERICAINES<\/strong><\/p>\n

Le 7 novembre 2012, Barack Obama a gagn\u00e9 pour la deuxi\u00e8me fois les \u00e9lections pr\u00e9sidentielles aux Etats-Unis. Non pas que cette figure de compromis entre Am\u00e9ricains noirs et blancs se pr\u00e9occupe de la situation belge, mais c\u2019est une occasion pour comparer l\u2019histoire conf\u00e9d\u00e9raliste am\u00e9ricaine \u00e0 celle de la Belgique \u00e0 l\u2019heure o\u00f9 d\u2019aucuns en Belgique pensent qu\u2019une conf\u00e9d\u00e9ration serait meilleure qu\u2019une f\u00e9d\u00e9ration ou d\u2019un Etat unitaire.<\/strong><\/p>\n

1) La conf\u00e9d\u00e9ration am\u00e9ricaine<\/span><\/p>\n

Le royaume d\u2019Angleterre a colonis\u00e9 la c\u00f4te est de l\u2019Am\u00e9rique du nord au d\u00e9but du 17i\u00e8me<\/sup> si\u00e8cle. Le premier poste colonial fut fond\u00e9 en 1607 \u00e0 Jamestown en Virginie. Plus tard, les coloniaux anglais se r\u00e9pandaient sur toute la partie est de ce qui sont aujourd\u2019hui les Etats-Unis d\u2019Am\u00e9rique. Les Anglais consid\u00e9raient les colonies comme une ressource financi\u00e8re, plus qu\u2019une extension de leur territoire. Les coloniaux am\u00e9ricains habitaient loin de la Grande Bretagne, n\u2019\u00e9taient pas repr\u00e9sent\u00e9s au parlement de Westminster et d\u00e9veloppaient tr\u00e8s vite une gestion propre de leurs territoires. Lorsque le parlement britannique votait une s\u00e9rie de lois pour taxer davantage les colonies dans les ann\u00e9es 60 du 18i\u00e8me<\/sup> si\u00e8cle, les Am\u00e9ricains se sont r\u00e9volt\u00e9s contre les Anglais qu\u2019ils consid\u00e9raient comme des occupants.<\/p>\n

Le 4 juillet 1776, les 13 colonies britanniques ont d\u00e9clar\u00e9 leur ind\u00e9pendance. Dans les \u00ab Articles of Confederation \u00bb, elles d\u00e9cidaient de former une union libre d\u2019Etats ind\u00e9pendants avec un pouvoir central tr\u00e8s faible et \u00e0 la merci des Etats fondateurs. Rapidement, la conf\u00e9d\u00e9ration s\u2019effritait et tournait au chaos. George Washington, qui deviendrait le premier pr\u00e9sident des Etats-Unis d\u00e9clara : \u00ab The 13 states are only united by a rope of sand \u00bb.<\/em> (\u00ab Les 13 Etats ne sont unis que par un fil de sable \u00bb).<\/p>\n

En f\u00e9vrier 1787, le Congr\u00e8s Continental, le parlement de la conf\u00e9d\u00e9ration, a appel\u00e9 les Etats \u00e0 envoyer des d\u00e9l\u00e9gu\u00e9s \u00e0 Philadelphie dans l\u2019Etat de la Pennsylvanie pour r\u00e9viser les articles de la conf\u00e9d\u00e9ration. Toutefois, au lieu de les r\u00e9viser, les d\u00e9l\u00e9gu\u00e9s les ont mis de c\u00f4t\u00e9 et ont d\u00e9cid\u00e9 d\u2019\u00e9crire une v\u00e9ritable constitution pour un Etat f\u00e9d\u00e9ral, appel\u00e9 les Etats-Unis. Cette constitution a \u00e9t\u00e9 termin\u00e9e en 1787 et a \u00e9t\u00e9 adopt\u00e9e en 1789. Elle est toujours en vigueur \u00e0 ce jour et a permis aux Etats-Unis de devenir l\u2019Etat le plus puissant du monde. L\u2019exp\u00e9rience conf\u00e9d\u00e9raliste n\u2019a finalement dur\u00e9 que 13 ans.<\/p>\n

2) La conf\u00e9d\u00e9ration belge<\/span><\/p>\n

La m\u00eame ann\u00e9e o\u00f9 les Etats-Unis ont adopt\u00e9 leur constitution f\u00e9d\u00e9rale en 1789, la Belgique connut sa premi\u00e8re r\u00e9volution. Cette ann\u00e9e, la nation belge, qui emprunte son nom aux Romains qui ont colonis\u00e9 nos contr\u00e9es au premier si\u00e8cle avant J\u00e9sus-Christ et qui a \u00e9t\u00e9 fond\u00e9e en 1430 par le Duc de Bourgogne Philippe le Bon lorsqu\u2019il a cr\u00e9\u00e9 l\u2019Ordre de la Toison d\u2019Or, s\u2019est r\u00e9volt\u00e9e contre l\u2019occupant autrichien. Lorsque le despote \u00e9clair\u00e9 Joseph II d\u2019Autriche \u00e9dictait plusieurs lois qui allaient secouer les traditions religieuses, administratives et judiciaires en Belgique. Les principaut\u00e9s de Brabant et de Hainaut \u00e9taient les premi\u00e8res \u00e0 s\u2019opposer \u00e0 ces r\u00e9formes \u00e0 partir de 1787. En 1789, l\u2019empereur d\u00e9cida de supprimer les Etats et de Conseil de Brabant ainsi que d\u2019annuler la Joyeuse Entr\u00e9e. Au cours de l\u2019\u00e9t\u00e9 se produisent des \u00e9meutes. Plus tard, les principaut\u00e9s belges, \u00e0 part Li\u00e8ge et le Luxembourg, s\u2019unissaient contre les Autrichiens. Fin d\u00e9cembre 1789, les Pays-Bas m\u00e9ridionaux \u00e9taient lib\u00e9r\u00e9s.<\/p>\n

\"\"<\/a>
La r\u00e9volution braban\u00e7onne - De Brabantse omwenteling 1789 - 1790, Mus\u00e9e royal de l'arm\u00e9e et d'histoire militaire (\u00e9dition de 1983) - Koninklijk legermuseum (uitgave 1983)<\/figcaption><\/figure>\n

Le 11 janvier 1790, le Trait\u00e9 d\u2019union fut sign\u00e9 qui pr\u00e9voyait la cr\u00e9ation des \u00ab Etats-Belgiques-Unis \u00bb avec un gouvernement central. Les principaut\u00e9s autonomes \u2013 qui s\u2019appelaient dor\u00e9navant provinces \u2013 restaient toutefois ind\u00e9pendantes. Tr\u00e8s vite les divisions entre les r\u00e9volutionnaires braban\u00e7ons Vonck et van der Noot prenaient le dessus. Le premier \u00e9tait inspir\u00e9 par les id\u00e9es de la r\u00e9volution fran\u00e7aise et d\u00e9sirait un Etat central fort. Van der Noot par contre, avait une vision traditionnaliste, s\u2019appuyait sur l\u2019aristocratie et voulait conserver une large autonomie pour les principaut\u00e9s. A l\u2019instar des Etats-Unis, un congr\u00e8s de d\u00e9put\u00e9s de chacune des provinces, sous la d\u00e9nomination de Congr\u00e8s souverain des Etats-Belgiques-Unis, fut fond\u00e9.<\/p>\n

La r\u00e9volution braban\u00e7onne mettait fin \u00e0 l\u2019absolutisme, mais ne r\u00e9ussissait pas \u00e0 unir de fa\u00e7on durable les principaut\u00e9s belges. En effet, le pouvoir central fut tr\u00e8s faible et se limitait \u00e0 une d\u00e9fense commune, une monnaie unique et une partie de la politique \u00e9trang\u00e8re. De plus, le pouvoir conf\u00e9d\u00e9ral n\u2019\u00e9tait pas soutenu financi\u00e8rement par les parlements provinciaux. De plus, les tensions entre les provinces lib\u00e9rales et les provinces conservatrices montaient. Une guerre civile \u00e9tait \u00e9vit\u00e9e \u00e0 peine. Rapidement, la situation institutionnelle devenait chaotique. La jeune r\u00e9publique belge s\u2019est effondr\u00e9e le 3 d\u00e9cembre 1790, les troupes imp\u00e9riales reconqui\u00e8rent la Belgique sans r\u00e9sistance.<\/p>\n

Conclusion<\/span><\/p>\n

La similitude entre les deux conf\u00e9d\u00e9rations est frappante : le manque d\u2019union tourne rapidement au chaos et les conf\u00e9d\u00e9rations disparaissent, l\u2019am\u00e9ricaine au profit d\u2019un Etat f\u00e9d\u00e9ral plus fort, la belge au profit d\u2019un envahisseur \u00e9tranger.<\/strong> D\u2019autres exp\u00e9riences conf\u00e9d\u00e9ralistes dans le monde ont \u00e9galement abouti \u00e0 des \u00e9checs : la conf\u00e9d\u00e9ration austro-hongroise fond\u00e9e en 1867 disparaissait apr\u00e8s la premi\u00e8re guerre mondiale en 1918. La conf\u00e9d\u00e9ration arabe entre l\u2019Egypte, la Syrie et le Y\u00e9men n\u2019a exist\u00e9e que 3 ans entre 1958 et 1961 et la conf\u00e9d\u00e9ration de S\u00e9n\u00e9gambie entre les Etats ouest-africains du S\u00e9n\u00e9gal et de la Gambie n\u2019a surv\u00e9cu que 7 ans entre 1982 et 1989. Enfin, la conf\u00e9d\u00e9ration entre la Serbie et le Mont\u00e9n\u00e9gro a dur\u00e9 \u00e0 peine 3 ans (2003-2006). Contrairement \u00e0 une fausse id\u00e9e largement r\u00e9pandue, la Suisse n\u2019est plus une conf\u00e9d\u00e9ration depuis 1848, mais un Etat f\u00e9d\u00e9ral.<\/p>\n

L\u2019exp\u00e9rience am\u00e9ricaine d\u00e9montre qu\u2019une conf\u00e9d\u00e9ration peut se transformer en un Etat f\u00e9d\u00e9ral, comme la Suisse en 1848 ou la conf\u00e9d\u00e9ration de l\u2019Allemagne du Nord (qui devenait la base de l\u2019Empire f\u00e9d\u00e9ral allemand en 1871). De toute fa\u00e7on, les conf\u00e9d\u00e9rations sont des structures \u00e9tatiques qui disparaissent toujours \u00e0 court ou \u00e0 moyen terme.<\/p>\n

A l\u2019heure actuelle, aucune conf\u00e9d\u00e9ration n\u2019existe dans le monde.<\/p>\n

Toutes ces exp\u00e9riences conf\u00e9d\u00e9ralistes du pass\u00e9 devraient faire r\u00e9fl\u00e9chir ces quelques individus qui voudraient vivre dans une Belgique conf\u00e9d\u00e9rale\u2026<\/p>\n

 <\/p>\n

HET FALEN VAN DE BELGISCHE EN AMERIKAANSE CONFEDERATIES<\/strong><\/p>\n

Op 7 november 2012 won Barack Obama voor de tweede keer de presidentsverkiezingen in de Verenigde Staten. Deze compromisfiguur tussen zwarte en blanke Amerikanen ligt weliswaar niet wakker van de Belgische situatie, maar het is een gelegenheid om de confederalistische Amerikaanse geschiedenis met die van Belgi\u00eb te vergelijken op het moment dat sommigen in Belgi\u00eb denken dat een confederatie beter zou zijn dan een federatie of een unitaire staat. <\/strong><\/p>\n

\"Voorzijde<\/a>
Voorzijde van de "articles of confederation", de basis van de Amerikaanse confederatie - La couverture des "articles of confederation", la base de la conf\u00e9d\u00e9ration am\u00e9ricaine<\/figcaption><\/figure>\n

1) De Amerikaanse confederatie<\/span><\/p>\n

Het koninkrijk Engeland heeft de oostkust van Noord-Amerika aan het begin van de 17de eeuw gekoloniseerd. De eerste koloniale nederzetting werd in 1607 gesticht in Jamestown (Virginia). Later verspreidden de Engelse kolonisten zich over het hele Oosten van wat vandaag de Verenigde Staten van Amerika zijn. Meer dan een uitbreiding van hun territorium, beschouwden de Engelsen de kolonies als een financi\u00eble hulpbron. De Amerikaanse kolonisten woonden ver van Groot-Brittanni\u00eb en waren niet vertegenwoordigd in het parlement van Westminster. Zeer snel ontwikkelden ze een eigen bestuur voor hun territoria. Toen het Brits Parlement in de jaren 60 van de 18de<\/sup> eeuw een reeks wetten stemde om de kolonies meer te belasten, kwamen de Amerikanen in opstand tegen de Engelsen die ze als bezetters beschouwden.<\/p>\n

Op 4 juli 1776 riepen de 13 Britse kolonies hun onafhankelijkheid uit. In de \u00ab Articles of Confederation \u00bb, beslisten ze om een losse bond van onafhankelijke staten te vormen, met een zeer zwak centraal gezag. De bond was overgeleverd aan de willekeur van de stichtende staten. De confederatie brokkelde snel af en verzonk in wanorde. George Washington, die de eerste president van de Verenigde Staten zou worden, verklaarde: \u00ab The 13 states are only united by a rope of sand \u00bb.<\/em> (\u00ab De 13 staten zijn slechts verbonden door een touw van zand \u00bb).<\/p>\n

In februari 1787 riep het Continentaal Congres, het parlement van de confederatie, de staten op om hun afgevaardigden naar Philadelphia in Pennsylvania te sturen om de artikels van de confederatie te wijzigen. Maar in plaats van de artikels te wijzigen hebben de afgevaardigden de artikels aan de kant geschoven en besloten om een echte grondwet voor een federale staat, de Verenigde Staten genaamd, te schrijven. Deze grondwet was in 1787 af en werd in 1789 aangenomen. Ze is tot op heden van kracht en liet de Verenigde Staten toe om het machtigste land ter wereld te worden. Uiteindelijk duurde de confederalistische ervaring slechts 13 jaar.<\/p>\n

2) De Belgische confederatie<\/span><\/p>\n

\"Jan<\/a>
Jan Frans Vonck (1743-1792): een spilfiguur in de Belgische revolutie van 1789-90 - une figure-cl\u00e9 de la r\u00e9volution belge de 1789-90<\/figcaption><\/figure>\n

Tijdens hetzelfde jaar dat de Verenigde Staten hun federale grondwet van 1789 aangenomen hebben, kende Belgi\u00eb zijn eerste revolutie. Deze natie, die haar naam aan de Romeinen ontleent die onze contreien in de eerste eeuw voor Christus gekoloniseerd hebben, werd gesticht in 1430 door de Bourgondische hertog Filips de Goede toen hij de Orde van het Gulden Vlies in het leven riep. Ze kwam in opstand tegen de Oostenrijkse bezetter toen de verlichte despoot Jozef II van Oostenrijk verscheidene wetten uitvaardigde die de religieuze, administratieve en gerechtelijke tradities in Belgi\u00eb op de helling zetten. De vorstendommen Henegouwen en Brabant waren de eerste om zich, vanaf 1787, tegen deze hervormingen te verzetten. In 1789 besloot de keizer om de Staten en de Raad van Brabant op te heffen alsook om de Blijde Intrede nietig te verklaren. Tijdens de zomer kwam het tot rellen. Later verenigden de Belgische vorstendommen \u2013 behoudens Luik en Luxemburg \u2013 zich tegen de Oostenrijkers. Eind december 1789 waren de Zuidelijke Nederlanden bevrijd.<\/p>\n

Op 11 januari 1790, werd het Unieverdrag getekend dat voorzag in de creatie van de \u00ab Verenigde Belgische Staten \u00bb met een centrale regering. De autonome vorstendommen \u2013 die zich vanaf toen provincies noemden \u2013 bleven evenwel onafhankelijk. Erg snel namen de breuklijnen tussen de Brabantse revolutionairen Vonck en Van der Noot de bovenhand. De eerste was ge\u00efnspireerd door de idee\u00ebn van de Franse revolutie en wenste een sterke centrale staat. Van der Noot echter had een traditionalistische visie, steunde op de adel en wilde een grote autonomie voor de vorstendommen behouden. Naar het voorbeeld van de Verenigde Staten werd een Congres van afgevaardigden uit alle provincies, met als benaming Soeverein Congres van de Verenigde Belgische Staten, gesticht.<\/p>\n

\"Le<\/a>
Le drapeau belge de 1789 - De Belgische vlag van 1789<\/figcaption><\/figure>\n

De Brabantse Omwenteling maakte een einde aan het absolutisme, maar slaagde er niet in om de Belgische vorstendommen op een duurzame wijze te verenigen. Het centraal gezag was immers erg zwak en beperkte zich tot een gemeenschappelijke defensie, een eenheidsmunt en een deel van buitenlandse zaken. Wat meer was, het confederaal gezag kreeg geen geld van de provinciale staten en de spanningen tussen liberale en conservatieve provincies namen zo fel toe, dat een burgeroorlog ternauwernood vermeden werd. De institutionele situatie werd snel chaotisch. De jonge Belgische republiek stortte in op 3 december 1790 en de keizerlijke troepen heroverden Belgi\u00eb zonder weerstand.<\/p>\n

Besluit<\/span><\/p>\n

De gelijkenis tussen de twee confederaties is frappant: het gebrek aan eenheid slaat snel om in chaos en de confederaties verdwijnen, de Amerikaanse ten voordele van een sterkere federale staat, de Belgische ten voordele van een buitenlandse invaller.<\/strong> Andere confederalistische ervaringen in de wereld zijn eveneens gefaald: de Oostenrijks-Hongaarse confederatie, gesticht in 1867, verdween na de Eerste Wereldoorlog in 1918. De Arabische confederatie tussen Egypte, Syri\u00eb en Jemen bestond slechts gedurende 3 jaar tussen 1958 et 1961. De confederatie Senegambia tussen de West-Afrikaanse staten Senegal en Gambia ging na slechts 7 jaar tussen 1982 en 1987 tenonder. De confederatie Servi\u00eb-Montenegro hield nauwelijks drie jaar stand (2003-2006). In tegenstelling tot een foutief maar wijdverspreid idee is Zwitserland sedert 1848 geen confederatie meer, maar wel een federale staat.<\/p>\n

De Amerikaanse ervaring toont aan dat een confederatie zich tot een federale staat kan omvormen, net als Zwitserland in 1848 of de Noord-Duitse Bond (die in 1871 de basis werd van het federale Duitse Keizerrijk). Alleszins zijn confederaties staatkundige structuren die op korte of op lange termijn steeds verdwijnen.<\/p>\n

Vandaag bestaat er nergens ter wereld een confederatie.<\/p>\n

Al deze confederalistische ervaringen uit het verleden zouden die enkele individuen die in een confederaal Belgi\u00eb willen leven tot nadenken moeten aanzetten…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Le 7 novembre 2012, Barack Obama a gagn\u00e9 pour la deuxi\u00e8me fois les \u00e9lections pr\u00e9sidentielles aux Etats-Unis. Non pas que cette figure de compromis entre Am\u00e9ricains noirs et blancs se pr\u00e9occupe de la situation belge, mais c\u2019est une occasion pour comparer l\u2019histoire conf\u00e9d\u00e9raliste am\u00e9ricaine \u00e0 celle de la Belgique \u00e0 l\u2019heure o\u00f9 d\u2019aucuns en Belgique pensent qu\u2019une conf\u00e9d\u00e9ration serait meilleure qu\u2019une f\u00e9d\u00e9ration ou d\u2019un Etat unitaire.<\/p>\n

Op 7 november 2012 won Barack Obama voor de tweede keer de presidentsverkiezingen in de Verenigde Staten. Deze compromisfiguur tussen zwarte en blanke Amerikanen ligt weliswaar niet wakker van de Belgische situatie, maar het is een gelegenheid om de confederalistische Amerikaanse geschiedenis met die van Belgi\u00eb te vergelijken op het moment dat sommigen in Belgi\u00eb denken dat een confederatie beter zou zijn dan een federatie of een unitaire staat. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_newsletter_tier_id":0,"jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false}}},"categories":[22,7],"tags":[],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p12tMU-1GG","jetpack_likes_enabled":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6490"}],"collection":[{"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6490"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6490\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6500,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6490\/revisions\/6500"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6490"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6490"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beta.unionbelge.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6490"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}